Niets voor mij2018-05-15T14:33:29+00:00

Project Description

Prima zo’n wijkcentrum, maar niets voor mij.” We kregen het meer dan eens te horen in de Flevowijk in Kampen. De gemeente wil wijkcentrum ’t Middelpunt inzetten voor meer sociale cohesie in de buurt, die volgens de statistieken met grootstedelijke problematiek kampt. Nu zorgbehoevende burgers steeds meer op hun omgeving moeten gaan steunen, is het van belang hun netwerk in de buurt te versterken. Maar terwijl het centrum door een onderzoeksbureau zelfs werd aangemerkt als krachtpand, was het tot voor kort wel erg stil in het gebouw. Met een mulidisciplinair team gingen we aan de slag met de volgende vraag:

Wat is er nodig om van wijkcentrum ’t Middelpunt in Kampen een collectieve, uitnodigende plek maken waar verschillende belangen aan elkaar verknoopt kunnen worden om de Flevowijk socialer en gezonder te maken?

Tussen september 2017 en maart 2018 deden we artistiek onderzoek met de ambitie om in een aantal maanden met een team van architecten en social designers vanuit ‘t Middelpunt een aanstekelijk proces opgang brengen, waardoor de Flevowijk gaat bruisen! Vanuit de overtuiging dat een goed ontworpen en aantrekkelijk wijkcentrum een plek creëert voor het leggen van relaties.
Benieuwd naar het hele onderzoek en onze aanbevelingen? klik hier.

Onderzoeksteam:
Mauro Parravicini (architect)
Anne Marth Kuilder (antropoloog, organisatie adviseur)
Willemieke van den Brink – Gouwentak (social designer, kunstenaar)

Het onderzoek wordt mogelijk gemaakt door Stimuleringsfonds Creatieve Industrie en de gemeente Kampen.

Creatieve sociale interventies

Na het veldonderzoek en de co-creatie met de bewoners hebben we tien creatieve sociale interventies ontworpen. We lichten er hieronder vier uit.

#1 DOE ER DAN WAT AAN!

Tijdens het veldonderzoek vertelden we dat we op zoek zijn naar manieren om de wijk leuker, groener, socialer en gezonder te kunnen maken. Hoe dachten de bewoners over de wijk en wat waren hun ideeën? Er werd dan vaak het ‘verpauperen’ van de wijk genoemd, maar tegelijkertijd proefden we een zekere afwachtendheid. Om dit thema zeker een plek te geven maar te voorkomen dat we vooral het gesprek voeren over ‘ze doen er niets aan’ hebben we: “Doe er dan wat aan” geïntroduceerd. Interventies waren o.a. de Flevowijk voortuindag, het Bankjescollectief (een bestaand initiatief van we the people) en Wichtelen.

Wichtel: een klein kaboutertje, dat stiekem, zonder dat iemand het door heeft lieve dingen doet. Je kunt wichtel gebruiken en achterlaten op een plek waar je zomaar iets voor een ander hebt gedaan. zoals vuilnis wegbrengen, een heg snoeien een bosje bloemen halen voor je buur.

Wichtel heeft zijn eigen telefoonnummer, zodat je (als je dat wilt) een foto kunt sturen van jouw wichtel actie. Wij zorgen ervoor dat al deze foto’s een plek krijgen online en fysiek, zodat Flevowijkers worden uitgenodigd om deel uit te maken van deze beweging.

#2 Niets voor mij

We hebben tijdens onze interviews veel redenen gehoord waarom mensen vonden dat een buurtcentrum wel waarde had, maar ‘niets voor hun’ was. Tegelijkertijd was er veel behoefte aan contact en ervaarden we ook dat mensen het fijn zouden vinden om op een laagdrempelige manier anderen te ontmoeten. ‘Gewoon een kopje koffie drinken’ werd in 80% van de interviews genoemd. Op mokken konden deelnemers tijdens een van de bijeenkomsten met porseleinstiften aangeven waarom een wijkcentrum wel of niet iets voor hen was. De ‘n’ van ‘niets voor mij’ kon worden doorgekrast, of op de onderkant van de mok kon worden opgeschreven waar mensen toch wel behoefte aan hadden.

Zo gaven we op een luchtige manier het negatieve imago en de vooroordelen rondom een wijkcentrum een plek. Het was een heel goed startpunt voor het gesprek over wat mensen zouden willen met het wijkcentrum. En we maakten ‘een plek voor een kopje koffie’ het belangrijkste uitgangspunt om ’t Middelpunt nieuw leven in te blazen.

#3 Animo en programma

Iedereen had wel ideeën over wat leuk zou zijn om te doen in het wijkcentrum. We maakten hiervoor een eenvoudige werkvorm. Van alle verzamelde ideeën hebben we iconen gemaakt en bezoekers/bewoners/gebruikers konden turven wat hen het meeste aansprak.

#4 Vindbaarheid

Tijdens onze gesprekken kwamen we erachter dat veel mensen niet eens wisten van het bestaan van een wijkcentrum in hun eigen wijk. Als onderdeel van de fase waarin we onze prototypen gingen testen hebben we in de week voor 24 februari (de feestelijke middag) 26 bordjes in de Flevowijk geplaatst, die op een creatieve wijze mensen naar het wijkcentrum wees. Een zeer geslaagd experiment, dat ook zeker terug komt in onze aanbevelingen.

Creatieve architectonische interventies

Naast de sociale interventies werkte de architect Mauro Parravicini de architectonische scenario’s uit om van ‘t Middelpunt weer een waardevolle plek voor de buurt te maken. De voorstellen voor deze interventies zijn geen kant-en-klare projecten, maar (wilde) ideeën of gedachte-experimenten , om te laten zien dat een andere, positieve uitstraling van het gebouw mogelijk is. Ook met beperkte middelen en door slim (her)gebruik van bestaand materiaal en de kansen die het gebouw nu al biedt.
Bijvoorbeeld; een creatief lijnenspel in de buurt dat doorloopt in het gebouw, een buurtcafé en een luifel en groene gevel.

Ben je benieuwd naar het hele onderzoek, klik dan hier voor de tussenresultaten en ons eindverslag met de aanbevelingen voor het vervolg.

Over het project zijn verschillende publicaties verschenen, onder andere: De stentor, AD, Stimuleringsfonds Creatieve Industrie, RTV IJsselmond ,Kampernieuws